Zwolse raad kritisch op Swollwacht na afketsen gesprek met Pro

De Zwolse gemeenteraad heeft vrijdag stevige vragen gesteld aan Swollwacht over het afketsen van een gesprek met Pro, de tweede partij van de stad. Meerdere fracties, waaronder Pro, wilden weten waarom dat overleg nooit heeft plaatsgevonden. Zij kregen uiteindelijk een opvallend eerlijk antwoord.

Fractievoorzitter Silvia Bruggenkamp erkende dat haar partij het gesprek bewust niet heeft gevoerd. “We wisten honderd procent zeker: dit gaat hem niet worden,” zei ze in de raad. Daarmee komt de verantwoordelijkheid nadrukkelijk bij Swollwacht te liggen. Bruggenkamp bood ook excuses aan: “Dat gesprek is er niet gekomen en dat ligt aan ons.”

Het uitblijven van het gesprek ligt gevoelig. In het advies van de verkenners werd juist benadrukt dat een coalitie met zowel Swollwacht als Pro het meest recht zou doen aan de verkiezingsuitslag. Vrijwel alle fracties spraken die voorkeur tijdens het gesprek opnieuw uit. Volgens hen had het voor de hand gelegen dat de twee grootste partijen, samen goed voor zestien zetels, eerst met elkaar om tafel zouden gaan. De vraag waarom dat niet is gebeurd klonk breed door de raad.

Een duidelijke ‘nee’
Verkenner Rob Zuidema, die ook namens mede-verkenner Jacco Vonhof sprak, gaf aan dat er wel pogingen zijn gedaan om het gesprek tot stand te brengen, maar zonder resultaat. “Het nee achter de nee was duidelijk,” zei hij. Volgens de verkenners was er daardoor geen reële basis meer om die route verder te onderzoeken en is gekozen voor een andere coalitievariant.

Bruggenkamp lichtte toe dat haar partij na intern overleg tot de conclusie kwam dat samenwerking met Pro niet haalbaar was. “Wij hebben dat voorgelegd aan bestuur, partij en leden. En daaruit bleek dat er onvoldoende draagvlak was.” Ook inhoudelijk ziet Swollwacht te grote verschillen, onder meer op het gebied van vluchtelingenopvang, klimaatbeleid, parkeren en zero-emissie. “We hebben niet het vertrouwen dat we die verschillen kunnen overbruggen.”

‘Geen bruggen maar muren’
Toch zit de pijn bij veel partijen vooral in de manier waarop het is gegaan. Swollwacht had eerder juist toegezegd het gesprek met Pro te voeren. Achteraf erkent Bruggenkamp dat dat anders had gemoeten. “Terugkijkend had dat gesprek wel plaats moeten vinden.”

Volgens meerdere fracties was het gesprek geen formaliteit, maar een noodzakelijke stap om recht te doen aan de verkiezingsuitslag. Pro-fractievoorzitter Luna Koops sprak van een gemiste kans en stelde dat er nu sprake is van “geen bruggen, maar muren”.

CDA in beeld als vijfde partij
Ondanks de kritiek volgt Swollwacht het advies van de verkenners en gaat de partij verder met VVD, ChristenUnie en D66. Samen hebben die partijen een krappe meerderheid van 21 zetels. De komende week starten gesprekken om te onderzoeken of er voldoende vertrouwen is om een coalitie te vormen. Verkenners Zuidema en Vonhof spelen daarbij nog een rol in de eerste fase van die gesprekken.

Tegelijk wordt gekeken of een vijfde partij kan aansluiten om het draagvlak te vergroten. Tijdens het raadsgeprek werd daarbij meerdere keren het CDA genoemd als meest voor de hand liggende kandidaat.